Dit verandert er in 2026

Met een nieuw jaar komen er ook nieuwe regels en prijsverhogingen. Een overzicht van de belangrijkste veranderingen in het nieuwe jaar.

Rijden met de telefoon in de hand kost straks 440 euro

Reizen met de trein wordt duurder: NS verhoogt de ticketprijs komend jaar met gemiddeld 6,52 procent. Een enkeltje van Amsterdam naar Utrecht is nu nog 9,40 euro en in het nieuwe jaar 10 euro.

Alle betalingen boven de 3000 euro moeten vanaf 2026 digitaal worden gedaan. De overheid verbiedt het ondernemers namelijk om contante betalingen hoger dan 3000 euro aan te nemen. Dit om het witwassen van crimineel geld tegen te gaan. Transacties tussen particulieren – bijvoorbeeld via Marktplaats – vallen niet onder dit verbod.

De overheid sleutelt een beetje aan de belastingschijven en heffingskortingen. Dat pakt gunstig uit, want de meeste werkenden houden in 2026 netto meer geld over dan in 2025. Vooral parttimers met een bruto jaarinkomen van ongeveer 26.000 euro gaan erop vooruit. Dit jaar ontstond er ophef nadat vakbond FNV sprak over een ‘buffelboete’ voor deze groep mensen: door een ongunstig samenspel van belastingschijven en heffingskortingen kregen parttimers in 2025 al minder nettoloon dan in 2024, maar zouden ze er volgend jaar wéér op achteruitgaan. Daar heeft het kabinet iets op gevonden: door de arbeidskorting voor lage inkomens te verhogen, is de buffelboete van tafel.Voor zzp’ers is er komend jaar weer wat minder belastingvoordeel.

De zelfstandigenaftrek daalt namelijk van 2470 euro naar 1200 euro. De zelfstandigenaftrek is een bedrag dat zzp’ers van hun belastbare winst mogen aftrekken, maar wordt al jaren afgebouwd: in 2022 was de aftrek nog 6310 euro, in 2027 nog maar 900 euro. Het voordeel van de aftrek wordt berekend over de tweede belastingschijf van 37,56procent. Het belastingvoordeel dat zzp’ers door de afbouw mislopen, is maximaal zo’n 477 euro.

Vanaf volgend jaar stijgt de btw op hotelovernachtingen van 9 procent naar 21 procent. De kans is groot dat consumenten daarom meer betalen voor hun kamer, al blijkt uit een rondgang van de NOS dat sommige hotels creatief met die btw-verhoging omgaan. Ze verhogen bijvoorbeeld de prijs van het ontbijt of de sauna, om zo de de prijsverhoging van de overnachting zelf beheersbaar te houden.Bij gelijkblijvende tarieven zal de energierekening komend jaar voor veel mensen tóch iets hoger uitvallen. De netbeheerkosten stijgen namelijk gemiddeld met 25 euro per jaar, terwijl de vaste korting op de energiebelasting met 6,23 euro daalt.

Voor mensen die relatief veel gas verbruiken, zal de rekening ook wat hoger worden. De belasting op gasverbruik gaat namelijk iets omhoog. Huishoudens die vooral afhankelijk zijn van elektriciteit zien de rekening mogelijk wat lager worden, want de belasting op stroomverbruik daalt juist. Voor huishoudens met een gemiddeld energieverbruik is de invloed van de veranderende belastingtarieven verwaarloosbaar.

Hoewel de baas van het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) forse kritiek uitte op de hoogte van de verkeersboetes en ook demissionair minister Foort van Oosten (Justitie en Veiligheid) de boetes ‘tamelijk hoog’ vindt, is er geen sprake van een verlaging in 2026. Sterker nog: ze gaan weer omhoog, in de meeste gevallen met een tientje. Rijden met de telefoon in de hand kost straks bijvoorbeeld 440 euro, fout parkeren 130 euro en onnodig toeteren 190 euro.

Vanaf 1 januari 2026 wordt de korting op de MRB voor elektrische/zero-emissie personenauto’s verlaagd. Elektrische auto’s blijven goedkoper dan vergelijkbare fossiele auto’s, maar het belastingvoordeel wordt kleiner.Met een nieuw jaar veranderen ook de toeslagen die huishoudens krijgen. Zo gaat de zorgtoeslag voor veel mensen ietsjes omlaag en de kinderopvangtoeslag juist omhoog. Het kindgebonden budget stijgt voor alleenstaande ouders met een inkomen tot 29.736 euro en stellen met een inkomen tot 39.141. Als het inkomen van de ouders hoger is dan deze bedragen, dan kunnen ze wat minder kindgebonden budget verwachten.

Voor ongeveer 170.000 huishoudens met een huurhuis is er prettig nieuws: zij kunnen in 2026 wél huurtoeslag aanvragen, terwijl dit in 2025 niet mogelijk was. Dit komt omdat de inkomensgrens voor huurtoeslag wat is opgerekt, omdat vanaf volgend jaar alleen de kale huur – en dus niet ook nog de servicekosten – meetelt voor de huurtoeslag en omdat er geen maximale huur meer geldt. Nu krijgen mensen alleen huurtoeslag als de maximale huurprijs 900,07 per maand is – of 477,20 euro bij jongeren.

Dit jaar is er al een plukje Nederlandse pensioenfondsen overgestapt naar het nieuwe pensioenstelsel, maar vanaf 2026 gaat de grote meute over: zo’n 9,5 miljoen Nederlanders worden dan overgezet naar het nieuwe stelsel. Voor de meeste mensen betekent dat ook een verhoging van het pensioen, omdat pensioenfondsen in het nieuwe stelsel buffers loslaten en het geld dat daardoor vrijkomt, ‘uitdelen’ onder de deelnemers. Gepensioneerden zien zo’n verhoging – na enkele maanden in het nieuwe jaar – terug op hun bankrekening.

De waterschappen staan volgens de Unie van Waterschappen „voor steeds grotere uitdagingen”, en daar is geld voor nodig. Hogere tarieven zijn daarom onvermijdelijk, en de rekening daarvan komt terecht bij huishoudens. Gezinnen zijn in 2026 gemiddeld 32 euro duurder uit op jaarbasis, alleenstaanden 10 euro. In sommige gemeenten zijn de prijsstijgingen groter.

<LC.30.12.2025>

Deel dit bericht :